Bugün Ders defterine ne yazılır hakkında bilinmesi gerekenleri Ayhanglobal yaklaşımıyla ele alıyoruz.
Ders Defterine Ne Yazılır? Etkili Not Tutmanın Püf Noktaları
Bir ders sırasında öğretmenin anlattığı her şeyi deftere geçirmek mi gerekir, yoksa yalnızca önemli bilgileri yazmak yeterli midir? Bazen defterin boş sayfalarına bakarken nereden başlayacağını bilememek, bazen de yetiştiremediğin notlar yüzünden konuyu kaçırmak oldukça tanıdık bir durumdur. Aslında ders defteri, yalnızca bilgilerin kaydedildiği bir araç değil, öğrenilenleri anlamlandırmanın ve gelecekte yeniden hatırlamanın önemli bir yoludur.
Peki, ders defterine ne yazılır, hangi bilgiler mutlaka not alınmalıdır ve düzenli bir ders defteri nasıl hazırlanır?
Ders defterine öncelikle işlenen konunun başlığı, tarih, temel bilgiler, önemli kavramlar ve öğretmenin özellikle üzerinde durduğu noktalar yazılmalıdır.
İyi hazırlanmış bir ders defterinde şu bilgiler bulunabilir:
– Dersin adı ve tarih: Hangi derste, hangi gün not tutulduğunu gösterir.
– Konu başlığı: İşlenen konunun ana çerçevesini oluşturur.
– Önemli tanımlar: Öğrenilmesi gereken kavramlar ve açıklamaları.
– Temel bilgiler: Konunun anlaşılmasını sağlayan önemli noktalar.
– Örnekler: Anlatılan bilgilerin günlük hayatla bağlantısını kurar.
– Formüller ve kurallar: Özellikle matematik, fizik ve kimya derslerinde gereklidir.
– Öğretmenin ek açıklamaları: Kitapta bulunmayan ancak konuyu anlamayı kolaylaştıran bilgiler.
– Anlaşılmayan noktalar: Daha sonra araştırılması veya sorulması gereken konular.
Burada önemli olan, öğretmenin söylediği her cümleyi yazmak değil, konunun özünü kaybetmeden kendi öğrenme sürecine uygun notlar oluşturmaktır.
Defterin düzenli olması, bilgilerin daha kolay bulunmasını ve tekrar edilmesini sağlar. Özellikle sınav dönemlerinde karmaşık ve başlıksız notlar yerine belirli bir sistemle hazırlanmış sayfalar büyük kolaylık sunar.
Her yeni derse başlarken sayfanın üst kısmına tarih ve konu başlığı yazılmalıdır. Böylece geçmiş derslere dönmek ve belirli bir bilgiyi bulmak kolaylaşır.
Anahtar kelimeler renkli kalemlerle veya alt çizgilerle belirginleştirilebilir. Ancak her cümlenin altını çizmek, önemli bilgilerin ayırt edilmesini zorlaştırır.
Özellikle matematik, fen bilimleri ve dil bilgisi derslerinde örnekler oldukça önemlidir. Bir kuralın yalnızca tanımını yazmak yerine nasıl uygulandığını da göstermek öğrenmeyi kolaylaştırır.
Dersin sonunda birkaç cümlelik özet hazırlamak, öğrenilen bilgilerin zihinde düzenlenmesine yardımcı olur.
Her dersin kendine özgü bir anlatım biçimi vardır. Bu nedenle deftere yazılacak bilgiler de dersin içeriğine göre farklılaşır.
Ders Deftere Yazılabilecek Bilgiler
Türkçe Dil bilgisi kuralları, örnek cümleler, yazım kuralları
Matematik Formüller, işlemler, problem çözümleri
Fen Bilimleri Deneyler, bilimsel kavramlar, şemalar
Sosyal Bilgiler Tarihler, olaylar, neden-sonuç ilişkileri
Tarih Kronoloji, önemli kişiler, tarihî gelişmeler
Coğrafya Haritalar, iklim özellikleri, coğrafi kavramlar
İngilizce Kelimeler, dil bilgisi kuralları, örnek diyaloglar
Örneğin tarih dersinde olayların hangi sırayla gerçekleştiğini göstermek önemliyken matematikte formüllerin nasıl uygulandığını açıklayan çözümler daha fazla önem taşır.
Ders notu tutma alışkanlığı, modern okullardan çok daha eskiye dayanır. Eski uygarlıklarda öğrenciler bilgileri kil tabletler, papirüsler ve farklı yazı yüzeyleri üzerine kaydediyordu.
Orta Çağ’da el yazması kitaplar ve kişisel notlar, eğitim sürecinin önemli parçaları hâline geldi. Matbaanın yaygınlaşmasıyla kitaplara erişim kolaylaşırken öğrencilerin kendi notlarını oluşturma alışkanlığı da gelişti.
Günümüzde ise geleneksel defterlerin yanında tabletler, bilgisayarlar ve dijital not uygulamaları kullanılmaktadır.
Bu değişim, öğrenmenin yalnızca bilgiyi kaydetmekten ibaret olmadığını; bilgiyi seçmek, düzenlemek ve yorumlamakla da ilgili olduğunu göstermektedir.
Ders defteri hazırlamak, öğrenme psikolojisi açısından da değerlidir. Not tutarken öğrenci bilgiyi dinler, değerlendirir, önemli noktaları seçer ve yeniden ifade eder.
Bu süreç, aktif öğrenme olarak tanımlanan yaklaşımın önemli parçalarından biridir.
Öğrenme bilimleri alanındaki araştırmalar, bilgiyi yalnızca tekrar okumak yerine hatırlamaya çalışmanın uzun süreli öğrenmeyi destekleyebildiğini göstermektedir.
Özellikle iki araştırma dikkat çekmektedir:
– Mueller ve Oppenheimer’ın 2014 yılında yayımlanan araştırması, dizüstü bilgisayarda kelimesi kelimesine not tutmak yerine el yazısıyla not alan öğrencilerin bazı kavramsal sorularda daha başarılı olabildiğini ortaya koymuştur.
– Dunlosky ve arkadaşlarının 2013 tarihli araştırması, kendi kendini sınama ve aralıklı tekrar gibi yöntemlerin öğrenme açısından etkili stratejiler olduğunu belirtmiştir.
Araştırmalar, herkes için tek bir ideal not tutma yöntemi bulunduğunu göstermemektedir. Önemli olan, notların öğrenmeyi destekleyecek şekilde kullanılmasıdır.
Akademik kaynaklar:
– Mueller ve Oppenheimer (2014) – The Pen Is Mightier Than the Keyboard
– Dunlosky ve arkadaşları (2013) – Improving Students’ Learning With Effective Learning Techniques
Teknolojinin eğitimde yaygınlaşmasıyla dijital not tutma uygulamaları da önem kazandı. Her iki yöntemin farklı avantajları bulunmaktadır.
– El yazısıyla not tutma alışkanlığını geliştirir.
– Şema ve çizimler oluşturmayı kolaylaştırır.
– İnternet bağlantısına ihtiyaç duymaz.
– Ekran kaynaklı dikkat dağıtıcı unsurları azaltabilir.
– Notlara farklı cihazlardan erişilebilir.
– Görsel, video ve bağlantılar eklenebilir.
– Arama özelliği sayesinde bilgiler hızlı bulunabilir.
– Notların düzenlenmesi ve güncellenmesi kolaydır.
1. Her derse ait ayrı bir bölüm oluşturun.
2. Konu başlıklarını belirgin şekilde yazın.
3. Uzun cümleler yerine anlaşılır ve kısa notlar kullanın.
4. Önemli bilgileri örneklerle açıklayın.
5. Anlamadığınız konuların yanına soru işareti koyun.
6. Ders sonrasında notlarınızı gözden geçirin.
7. Belirli aralıklarla eski konuları tekrar edin.
Ders defterine ne yazılır sorusunun cevabı, öğrenilmek istenen bilginin niteliğine göre değişir. Ancak konu başlıkları, önemli kavramlar, tanımlar, örnekler ve kısa özetler hemen her ders için temel unsurlardır.
Düzenli bir defter, yalnızca sınav öncesinde başvurulan bir kaynak değildir. Aynı zamanda kişinin kendi öğrenme yolculuğunu takip etmesini sağlayan kişisel bir bilgi arşividir.
Asıl mesele, sayfaları mümkün olduğunca fazla yazıyla doldurmak değil, yazılan bilgilerin gerçekten anlaşılmasını sağlamaktır.
Peki, siz ders defterinizi hazırlarken öğretmenin anlattığı her şeyi mi yazıyorsunuz, yoksa yalnızca önemli gördüğünüz bilgileri mi seçiyorsunuz? Sizce el yazısıyla not tutmak mı, dijital defter kullanmak mı daha verimli?