Eyvallahım Sana Ne Demek? İzmirli Bir Genç Yetişkinin Gözünden
İzmir’de yaşamak bir yandan insanı sürekli enerjik tutuyor, diğer yandan da insanı derin düşüncelere sevk edebiliyor. Aslında bu biraz da doğanın tuhaf bir ironisi, çünkü sıcak havalarla birlikte içimde bir huzur vardır ama bir o kadar da fazla düşünme eğilimim vardır. Neyse, şimdi size şu cümleyi sorayım: “Eyvallahım sana ne demek?” Hiç düşündünüz mü? Yani, basitçe “eyvallah” deyip geçmek kolay ama bu kelime aslında insanın ruh haline, ilişkilerine ve hayatın küçük kırılma anlarına dair çok şey anlatıyor.
Bu yazıyı yazarken, aklıma o kadar komik ve anlamlı sahneler geldi ki, İzmir’in sıcak sokaklarında her gün duyduğum, bazen teşekkür etmek bazen de veda etmek için kullandığım bu kelimeyi size anlatmaya karar verdim. Belki de “eyvallah” demek, içindeki mizahı anlamak ve bazen de hayatın yükünü taşırken gülümseyebilmektir. Hadi başlayalım.
Eyvallahım Sana: Basit Bir Teşekkür mü, Yoksa Bir Hayat Dersi mi?
“Eyvallah” dedim bir gün bir arkadaşıma, her zamanki gibi elinden bir iyilik geldi. “Eyvallah”… Çok basit bir kelime değil mi? Ama işin içine girince, gerçekten de düşündürücü bir anlam taşır. Genellikle birine teşekkür etmek için kullanılır, ama bazen işler değişir. Hani öyle bir an gelir ki, o an “eyvallah” dediğiniz kişi size o kadar çok şey verir ki, bu kelimenin içinde bir tebrik, bir veda ve belki de bir şükran barındırır.
Bir gün, bir arkadaşım bana bir kitap hediye etti. Her zaman “okumuyorsun, sana bir şeyler alayım” derdi. O an, bir yandan kitaba olan ilgim, bir yandan da bu ince düşünce beni etkiledi. “Eyvallahım sana,” dedim, ama içimden düşündüm: Bu kitap, bana hayatımın bir döneminde belki de aradığım cevabı verecek. Ama her ne olursa olsun, “eyvallah” demek, benim hayatımda sadece bir kelime değil, bir anıydı.
Bazen “eyvallah” demek o kadar yoğun bir anlam taşır ki, birisinin size bir şey yapması, bir yerden sizi hatırlaması, bir çözüm önerisi sunması, o kadar büyük bir etkiye sahip olur ki, sadece “eyvallah” demek yeterlidir.
Bir Veda mı? Yoksa Daha Fazla mı?
Tabii, bazen “eyvallah” demek veda etmek anlamına gelir. Hani şu meşhur sahne vardır ya, birisiyle son kez görüşüyorsunuz, ayrılmadan önce bir “eyvallah” denir. Ama aslında, bu “eyvallah” hiç de son değildir. İnsanın içinde bir başka dünyaya, bir başka fırsata dair bir şeyler hissettirmiyor mu? Benim de arkadaşlarım arasında bazen tam olarak böyle anlar yaşanır.
Geçenlerde bir arkadaşım İzmir’den taşındı. Ona veda ederken, o kadar normal bir şekilde “eyvallah” dedim ki, aslında içimden kopan o büyük boşluğu kimse fark etmedi. Bir anda bir ayrılık kelimesi haline gelen bu basit kelime, derin bir anlam kazanıyor.
Ben: “Eyvallah, dostum. İyi şanslar, umarım her şey istediğin gibi olur.”
Arkadaşım: “Eyvallah, sen de iyi ol. Yine görüşürüz zaten.”
Ben: (İç sesim) Hadi ya, İzmir’de seni nasıl göreceğim? Burada kaybolmuşken, İzmir’e taşınan birini nasıl bulurum?
Bazen, “eyvallah” dediğimizde, içinde bir “görüşürüz” de vardır, bir “belki” de. Ama biz, o an sadece bu basit kelimeyle vedalaşırız.
Eyvallah: Günlük Hayatta Ne Zaman Kullanılır?
Şimdi “eyvallah” kelimesinin hayatımızdaki yerini düşünelim. Genellikle teşekkür etmek için kullanılır ama bazen birine bir şey yapıp, hiçbir karşılık beklemeden “eyvallah” deriz. Hani böyle, gündelik hayatta, hiç bir şey beklemeden yapılmış bir iyilik vardır. Ve o an, “eyvallah” demek, aslında bir değerli şey yapmışsınız gibi hissedersiniz.
Bir gün, tam da şu sıcak İzmir sokaklarından birinde yürürken, sokak lambasının tam altında bir ihtiyar bir çantayı düşürmüştü. Hemen koşup çantasını aldım ve uzattım. “Eyvallah, evlat,” dedi. Ama o an o kadar gerçekti ki. İçimden de şöyle dedim: Bir insanı sadece bir çantayı almakla mutlu etmek, o an birilerine yardım etmek, aslında ne kadar küçük ama önemli bir şey.
İşte o küçük iyilikler… Bazen “eyvallah” kelimesi sadece teşekkür değil, bir küçük teselli olur. İzmir’in güneşli günlerinde, o çantayı alırken o kadar mutlu oldum ki. Ve sonra bir arkadaşım o anı gördü ve dedi ki: “Bunu yaparken ne kadar huzurluydun, çok doğal bir şekilde ‘eyvallah’ dedin.” İşte bu anların hepsi hayatın küçük “eyvallah” anlarıydı.
İç Sesimle Her An Konuşuyorum
Bir arkadaşım geçenlerde “İç sesimle konuşuyorum, yanlış mı yapıyorum?” dedi. İnsanın iç sesiyle konuşması normaldir tabii, ama ben biraz farklıyım. Duygularımı yazmak yerine, bazen iç sesimle o kadar çok konuşurum ki, şüpheye düşerim. Aynı “eyvallah” kelimesi gibi, iç sesimle iletişimim de bazen tuhaf bir hâl alabiliyor.
İç sesimle en çok şunları konuşurum: “Ben şu anda bunu gerçekten yapmak istiyor muyum? Yoksa başkalarına yaranmak için mi yapıyorum? Eyvallahım sana, ama neden bu kadar fazla düşünüyorsun?”
Bazen birinin size “eyvallah” demesi, iç sesinizi bir an için susturur. Ama o an, aslında farkında olmadan birisine teşekkür etmenin ne kadar kıymetli bir şey olduğunu hatırlatır.
Sonuç: Eyvallahım Sana, Gerçekten Ne Demek?
Sonuç olarak, “eyvallahım sana ne demek?” sorusu aslında sadece kelimelerden ibaret değil. Bir teşekkür, bir veda, bir iyilik, bir küçük teselli, bir büyük ayrılık, bir umut… “Eyvallah”, bizim küçük ama güçlü duygularımızın dışa vurumu. İzmir’de yürürken, “eyvallah” dediğimde, sadece bir kelime söylemiyorum. O an, içinde yıllarca biriktirdiğimiz anlamları, o gülümsediğimiz anı, hatırladığımız eski dostluğu taşıyorum.
Ve bazen, sadece bir “eyvallah” demek, içinde binlerce duygu barındırır. Ama en önemlisi, o kelimeyle, belki de farkında olmadan birbirimize çok şey söylemiş oluruz. Eyvallah, gerçekten…